لِنُبْتَلَي بِهَا ) . امام عليه السلام در موارد مختلف به اين حقيقت اشاره فرموده است كه دنيا هرگز نبايد هدف نهايى افراد با ايمان باشد ، بلكه وسيله و ابزارى است براى رسيدن به آخرت ، دانشگاهى است كه در آن درس مىآموزيم و تجارت خانه‌اى است كه در آن براى سراى ديگر تجارت مىكنيم . ميدان تمرينى است كه در آن خود را براى مسابقهء در ميدان محشر آماده مىسازيم ، پلى است كه بايد از آن عبور كنيم و آنجا را براى اقامتگاه خود انتخاب نكنيم . در اينجا نيز امام همين حقيقت را بار ديگر به معاويه و به تمام كسانى كه اين نامه به دست آنها مىرسد و به ما كه مخاطبان غير مستقيم آن هستيم گوشزد فرموده است . بسيارى از افراد ، اين حقيقت را در سخن مىگويند ؛ اما عملًا چنان رفتار مىكنند كه گويى جز اين دنيا چيزى در كار نيست . آن‌گاه امام عليه السلام مىافزايد : « خداوند مرا به‌وسيلهء تو و تو را به‌وسيلهء من در معرض امتحان در آورده و يكى از ما را حجت بر ديگرى قرار داده است ( من حجت الهى در برابر تو هستم ) » ؛ ( وَقَدِ ابْتَلَانِي اللَّهُ بِكَ وَابْتَلَاكَ بِي ، فَجَعَلَ أَحَدَنَا حُجَّةً عَلَى الْآخَرِ ) . بديهى است خداوند در اين دار امتحان ، افراد را به‌وسيلهء يكديگر آزمايش مىكند ؛ امام عليه السلام را به‌وسيلهء معاويه تا صبر و تحمل و ايستادگى بر اصول اسلام آزمايش كند مبادا به درخواست معاويه ؛ يعنى حكومت شام براى جلب رضايت او تن در دهد و معاويه نيز به‌وسيلهء امام آزموده مىشود كه آيا حاضر است چشم از حكومت غاصبانه‌اى بپوشد و دست از تهمت و دروغ قتل عثمان به‌وسيلهء امام بردارد و دست بيعت در دست آن حضرت بگذارد و تسليم شود ؟ ابن ابىالحديد سنّى معتزلى امتحان شدن امام به‌وسيلهء معاويه و بالعكس را به